Spitse metamix van filmcollege en romantische komedie in één. Regisseur Cheryl Dunye geeft doorwrocht commentaar op het wegschrijven van zwarte filmgeschiedenis in Hollywood, maar schetst ook een geestig beeld van de academische biotoop genaamd ‘queer media studies’.
Waarom werden zwarte lesbische acteurs weggeschreven uit de geschiedenis van de vroege cinema? Deze metareflectie over die afwezigheid klinkt droog-academisch, maar de door de wol geverfde regisseur Cheryl Dunye bewijst het tegendeel in haar geestige, archivaal gelaagde mockumentary. Fictie onthult de waarheid, blijkt. Haar eerste lange film – tevens de eerste speelfilm geregisseerd door een zwarte lesbische vrouw – ging in 1996 in première op de Berlinale en won de Teddy Award voor Beste LHBTQIA+-speelfilm.
Dunye speelt zichzelf als ‘Cheryl’, videotheekmedewerker met regieaspiraties. Cheryls aandacht gaat uit naar de filmgeschiedenis en de manier waarop die geschreven werd. Waarom, bijvoorbeeld, werden de namen van zwarte actrices in de beginjaren van de cinema nooit genoemd? En blijken ze vrijwel afwezig in de filmarchieven? Cheryl, zelf een jonge zwarte lesbische vrouw, gaat op onderzoek uit.
In haar fictieve documentaire verweeft Dunye haar persoonlijke geschiedenis met verzonnen feiten en voorvallen. Als onderzoeker creëert ze het personage Fae Richards, die als ‘The Watermelon Woman’ op de aftiteling verschijnt van de eveneens fictieve film Plantation Memories. Richards blijkt nu wel terug te vinden in de – door Dunye geconstrueerde – archieven; ze had een relatie met de witte regisseur van de film, een situatie die zich spiegelt in Dunyes eigen leven als ze begint te daten met de witte filmwetenschapper Diana.
Previously Unreleased zijn films die te zien waren op prominente festivals in binnen- en buitenland, maar niet hier. Onterecht, dus haalt Eye Filmmuseum jaarlijks een selectie van deze pareltjes naar Nederland. Deze zomer vertonen wij er vier.